დისლექსიის მითები

დისლექსია არის სწავლის უნარის დაქვეითება, რომელიც ენასთან დაკავშირებულ სხვადასხვა სიმპტომს იწვევს. იჩენს თავს მეტყველების, მართლწერის, წერასა და განსაკუთრებით კითხვის სირთულეებით.

დისლექსიის ნიშნები მრავალფეროვანია და მოიცავს საშუალოზე დაბალ კითხვის გაგებას, ასოებისა და მათი ხმების შესწავლის გაწელვას და მართლწერის სირთულეებს. ბევრს ჰგონია, რომ დისლექსია მხოლოდ მათ აქვთ, ვინც ასოებს არასწორად ან უკუღმა კითხულობს, თუმცა სინამდვილეში ასე არ არის.

სამწუხაროდ, ეს დისლექსიის შესახებ არსებული მრავალი მითიდან მხოლოდ ერთია. ეს სტატია მიმოიხილავს ყველაზე გავრცელებულ მცდარ წარმოდგენებს ამ მდგომარეობაზე.

დისლექსიის მითები, რომლებსაც სჯობს არ ყურადღება არ მიაქციოთ

სხვა სწავლის თავისებურებების მსგავსად, დისლექსიაზეც უამრავი მითია. ამ მდგომარეობის მართვა შესაძლებელია და ბევრმა ადამიანმა დიდი წარმატება მოიპოვა მიუხედავად სირთულეებისა. დისლექსიის მქონე ბავშვები, როგორც წესი, ცნობისმოყვარეები არიან და შესაბამისი სწავლებით შეძლებენ კითხვის სირთულეების დაძლევას. მიუხედავად ამისა, ბევრი მცდარი შეხედულება ისევ ცოცხლობს.

დისლექსიის ყველაზე გავრცელებული მითებია:

მითი #1 – ჭკვიანებს დისლექსია არ ემართებათ

გონიერებასა და დისლექსიას შორის კავშირი არ არის. პირიქით, გავრცელებული სტერეოტიპის საპირისპიროდ, ბევრი დისლექსიის მქონე ადამიანი წარმატებულ კარიერას ქმნის. მაგალითად, რიჩარდ ბრენსონი, Virgin ჯგუფის დამფუძნებელი, ბავშვობიდან იბრძოდა დისლექსიასთან. ცნობილ დისლექსიანებს შორის არიან ასევე მსახიობი შერი, ჟურნალისტი ანდერსონ კუპერი და კომიკოსი რობინ უილიამსი. ნობელის პრემიის ლაურეატი ალბერტ აინშტაინიც დისლექსიანი იყო.

მითი #2 – დისლექსიანები ასოებს უკუღმა კითხულობენ და წერენ

დისლექსიის მქონე ადამიანები სხვებივით კითხულობენ. ეს არ არის მხედველობის პრობლემა, თუმცა ზოგჯერ ასოების არევა ან გადმობრუნებაც შეიძლება. ზედამხედველობის გარეშე დარჩენილ მეორე კლასელ ბავშვებსაც კი ხშირად ურევთ ან გადააბრუნებენ ასოებს.

მითი #3 – დისლექსიანებს კითხვა არ შეუძლიათ

ეს საკმაოდ გავრცელებული მცდარი წარმოდგენაა. დისლექსიანებს ხშირად აქვთ კითხვის სირთულეები და ბავშვობაში მათი კითხვის უნარი საშუალოზე დაბალია, მაგრამ ეს იმას არ ნიშნავს, რომ საერთოდ ვერ კითხულობენ. ბევრი მათგანი დროთა განმავლობაში ხდება გამოცდილი მკითხველი, მიუხედავად შედარებით სუსტი საწყისი მონაცემებისა.

მითი #4 – დისლექსია იშვიათია

ეს თითქოს დადასტურებულად ჟღერს, მაგრამ ასევე მცდარი აზრია. კვლევების მიხედვით, აშშ-ის მოსახლეობის 5–10%–ს აქვს დისლექსიის გარკვეული, მსუბუქი თუ მძიმე ფორმა. დისლექსია კითხვაში სირთულეების ერთ-ერთი ყველაზე ხშირი მიზეზია დაწყებითი სკოლის ასაკის ბავშვებში. ბევრ მკითხველს არც კი აქვს ინფორმაცია, რომ დისლექსია აქვს.

მითი #5 – დისლექსიანებს უბრალოდ მეტ ძალისხმევა სჭირდებათ

დისლექსიან ბავშვებს სირთულეების გადალახვა მხოლოდ მეტი შრომით არ შეუძლიათ. სიზარმაცეს ამ მდგომარეობასთან საერთო არაფერი აქვს. სამწუხაროდ, ბევრი მასწავლებელი მაინც ასე ფიქრობს. როდესაც მათ მხოლოდ „მეტი მისაცემად“ მოუწოდებენ, ბავშვს თავდაჯერება უქვეითდება. მათ სჭირდებათ სწავლების განსხვავებული მეთოდები. რადგან მათი ტვინი სხვაგვარად მუშაობს, სწავლებაც შესაბამისად უნდა მოვარგოთ.

მითი #6 – დისლექსიის დიაგნოზი შეუძლებელია

დიაგნოზირება შეიძლება რთული იყოს, მაგრამ მცდარია, თითქოს დისლექსიას ვერასდროს უსვამენ დიაგნოზს. სწორ დასკვნას დებენ სპეციალისტები, რომლებიც ფონოლოგიურ პროცესებში არიან ჩახედულნი. დისლექსიისთვის დამახასიათებელი მრავალი სიმპტომის გამოვლენის შემდეგ ისმება დიაგნოზი. როგორც სწავლის უნარის დარღვევის, დისლექსიის ამოცნობა მარტივი არ არის, მაგრამ სრულიად შესაძლებელია.

გამოიყენეთ Speechify როგორც საკითხავი დამხმარე დისლექსიის შემთხვევაში

Speechify არის ტექსტის ხმად გადამყვანი ხელსაწყო, რომელიც დისლექსიის მქონე ბავშვებს, მოსწავლეებს და მოზრდილებს ეხმარება. ტექსტის ხმად გადამყვანი ტექნოლოგია დისლექსიანებს სიტყვების ამოცნობაში ეხმარება: ერთდროულად კითხულობენ და ისმენენ ტექსტს. Speechify-ის ტექსტის ხმად გადაყვანის ტექნოლოგია ბავშვებსა და მოზრდილებს კითხვის პროცესს უადვილებს.

Speechify მუშაობს iOS-ზე, Android-ზე, Mac-ზე და აქვს Chrome-ის გაფართოება. საინტერესოა, რომ Speechify-ში შესაძლებელია მკითხველის ხმის შეცვლა, ზოგჯერ კი ცნობილი ადამიანების ხმების დამატებაც.

სცადეთ Speechify უკვე დღეს.

ხშირად დასმული კითხვები

რას ნიშნავს დისლექსიის პარადოქსი?

დისლექსიის პარადოქსი აღწერს სხვაობას იმის შორის, როდის ისმება დიაგნოზი და როდის იწყება სწავლის მხარდაჭერა. კვლევები აჩვენებს, რომ საუკეთესო დრო ჩარევისთვის მეორე კლასია.

დისლექსიანებს მაღალი IQ აქვთ?

ზოგიერთი კვლევის მიხედვით, დისლექსიის მქონე ადამიანების უმეტესობას საშუალო ან მაღალი IQ აქვს. დისლექსია არც ინტელექტის შემცირებაა, არც გაზრდა და უბრალოდ არ უკავშირდება გონებრივ შესაძლებლობებს.

დისლექსიის დადებითი მხარეები?

ბევრ დისლექსიან ადამიანს აქვს გამორჩეული ანალიზის, სივრცითი ხედვისა და კრეატიულად აზროვნების უნარი.

დისლექსიის ტიპები

დისლექსიის ყველაზე გავრცელებული ტიპებია: ორმაგი დაქვეითება, სწრაფი დასახელების დაქვეითება, ფონოლოგიური დისლექსია და ზედაპირული დისლექსია.

დისლექსიის დიაგნოზი როგორ ისმება?

დიაგნოზი მოიცავს კითხვისა და წერის უნარების შეფასებას და იმაზე დაკვირვებას, რამდენად სწრაფად ამუშავებენ აუდიო-ვიზუალურ ინფორმაციას. დიაგნოსტიკაში გამოიყენება ფონემური ცნობიერების ტესტებიც.

დისლექსიანებს უკეთესი მეხსიერება აქვთ?

მკვლევრებმა აღმოაჩინეს, რომ ზოგ დისლექსიან ადამიანს ιδιαίდება ძლიერი ხანგრძლივი მეხსიერება აქვს, მიუხედავად კითხვისა და სხვა სწავლის სირთულეებისა.

დისლექსიასა და დისკალკულიას რა განსხვავება აქვთ?

დისლექსია აზიანებს კითხვისა და ტექსტის გაგების უნარს. დისკალკულია უშლის ხელს მათემატიკური ცნებების და ამოცანების გაგებას. ორივე სწავლის დარღვევად მიიჩნევა. დისკალკულია განსაკუთრებით ხშირად გვხვდება ADHD-ს მქონე ბავშვებში.

რას ნიშნავს „გონის თეორია“?

გონის თეორია იკვლევს, როგორ აღიქვამენ ადამიანები სხვების მენტალურ მდგომარეობას და როგორ პროგნოზირებენ მათ ქცევებს. არსებობს კვლევები, თუ როგორ ამუშავებენ დისლექსიის მქონე მოზრდილები ამ ინფორმაციას.

არის თუ არა კავშირი დისლექსიასა და ინტელექტს შორის?

საერთაშორისო დისლექსიის ასოციაცია მკაფიოდ აცხადებს, რომ დისლექსიასა და ინტელექტს შორის პირდაპირი კავშირი არ არსებობს. თუმცა ზოგი კვლევა აჩვენებს, რომ დისლექსიანებს ხშირად ძლიერი მეხსიერება და განსხვავებული, ორიგინალური აზროვნების სტილი ახასიათებთ. დისლექსიის მქონე ადამიანების უმეტესობა საშუალო ან მაღალ ინტელექტს ფლობს.